ΔΗΜΟΣ ΠΟΛΙΧΝΙΤΟΥ
Πολιχνίτος

Το όνομά του το πήρε κατά μια έννοια από την λέξη ‘’Πολίχνη’’ που σημαίνει μικρή πόλη και κατά μία άλλη έννοια από την συνένωση των λέξεων πολλά ίχνη. Πράγματι κατά την παράδοση στην περιοχή ήταν διάσπαρτα πολλά μικρά χωριουδάκια, όπως: ο Άγιος Βασιλειος, η Αγία Τριάδα, τα Μελαντά, το Δαμάνδρι, η Τραπεριά, τα Τσίχια, τα Δροκόπια, τα Κουξόνια, η Αγία Άννα, η Περιβόλα, ο Κατάπυργος και η Στρογγυλού.

Από τον φόβο των Σαρακηνών πειρατών όμως αναγκάσθηκαν να μετοικήσουν στην σημερινή τοποθεσία, που βρίσκεται μακριά από την θάλασσα, περιβάλλεται από υψώματα και δεν είναι ορατή ούτε από τον κόλπο Καλλονής ούτε και από το Αιγαίο Πέλαγος. 
Ευρήματα που κατά καιρούς βρίσκονται κατά το άνοιγμα πηγαδιών ή θεμελίων σπιτιών επιβεβαιώνουν την παραπάνω παράδοση. 

Ο Πολιχνίτος βρίσκεται μέσα σε μία βαθιά πεδιάδα που περιβάλλεται από τα υψώματα Καρδώνας, Ράχτα, Πλακούρα, Πλάκες Προφήτης Ηλία και άλλα.

Ο Πολιχνίτος έχει χτιστεί πάνω σε ηφαιστειακούς ιγνιμβρίτες. Ο ιγνιμβρίτης δουλεύεται και λαξεύεται εύκολα, έχει ανθεκτικότητα και μ’ αυτήν την πέτρα είναι χτισμένα όλα
τα οικοδομήματα στον Πολιχνίτο.

Στον Πολιχνίτο αξίζει να επισκεφτεί ο επισκέπτης τον ιερό ναό του Αγίου Γεωργίου, όπου βρίσκεται και τεμάχιο από το ιερό λείψανο του Πολιούχου Αγίου και να θαυμάσει το καμπαναριό που είναι το ωραιότερο του νησιού.
Αξίζει να περπατήσει στα λιθόστρωτα δρομάκια του χωριού που έχει χαρακτηριστεί διατηρητέος οικισμός. 

ΑΓΙΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΟΛΙΧΝΙΤΟΥ: Ο καθεδρικός ναός του Αγίου Γεωργίου στον Πολιχνίτο με το πανέμορφο πετροπελέκητο καμπαναριό του, το οποίο φημίζεται ως το ωραιότερο της Λέσβου, χτίστηκε επί τουρκοκρατίας και υπάρχει για το χτίσιμό του η παρακάτω παράδοση: Για να χτιστεί η εκκλησία έπρεπε να δοθεί η άδεια από τους Τούρκους, οι οποίοι βέβαια δεν έδιναν άδεια για μεγάλη εκκλησία.
Ένας Πολιχνιάτης με το όνομα Παπαδημητρίου και με το παρατσούκλι ‘’Ροδανάς’’ πήρε μια πολύ λεπτή κλωστή και διπλώνοντάς την ώστε να φαίνεται σαν να πρόκειται περί μονής κλωστής πήρε και μέτρησε την περίμετρο της  άχτιστης εκκλησίας και την παρουσίασε στους Τούρκους για να του δώσουν την άδεια. Η κλωστή στάλθηκε στην Κωνσταντινούπολη με έναν μιλημένο ναυτικό. Αφού οι Τούρκοι ενέκριναν την διπλή κλωστή σαν μονή γύρισε πίσω και ξεδιπλώνοντάς την άρχισαν να χτίζουν την εκκλησία με την διπλή περίμετρο.
Το αποτέλεσμα ήταν να χτιστεί η εκκλησία μεγάλη, αλλά να εκτελέσουν οι Τούρκοι τον ‘’Ροδανά’’ επειδή τους ξεγέλασε.

Πρόκειται για μία εντυπωσιακή τρίκλιτη βασιλική που γοητεύει τον επισκέπτη με τις επιβλητικές της διαστάσεις, τις πάμπολλες κολώνες και το θαυμάσιο ξυλόγλυπτο τέμπλο. Η επιβλητικότητα της εκκλησία και ο πλούτος της οικοδομής της δεν περιορίζεται μόνο στον εσωτερικό της χώρο, αλλά επεκτείνεται και έξω στις αυλές, στα προαύλιά της, στους τοίχους που την περιτοιχίζουν και στο μεγαλόπρεπο καμπαναριό της. Ολόκληρο αυτό το βασιλικό οικοδόμημα είναι έργο αξιόλογων πρωτομαστόρων της Λέσβου.
Στην είσοδο του νάρθηκα υπάρχει επιγραφή με το όνομα του πρωτομάστορα ο οποίος έχτισε την εκκλησία. Η επιγραφή αυτή γράφει: ‘’Θεοδορι Κάλφα του Αθανασίου από τιν Βατούσα, 1805 Αρχι θεμελίου Αυγούστου ‘’ . Το καμπαναριό με τους εκκλησιαστικούς αυλόγυρους έχει χτιστεί το 1892 από σπουδαίους Πολιχνιάτες λιθοξόους. Τα πετρώματα, με τα οποία είναι χτισμένη ολόκληρη η εκκλησία με το καμπαναριό της και τους αυλόγυρούς της είναι ιγνιμβρίτες, ηφαιστειακά πετρώματα, τα οποία αποτελούν τα χαρακτηριστικά πετρώματα της περιοχής.

ΑΞΙΟΘΕΑΤΑ: Το τζαμί επί τουρκοκρατίας, που τώρα φιλοξενεί τα ΕΛ.ΤΑ., το Ειρηνοδικείο, το Δημοτικό Σχολείο, τα μεγαλοπρεπή αρχοντικά στην είσοδο της πόλης αλλά και σε όλον τον οικισμό, το Πολιτιστικό Κέντρο Νεότητας, που παλαιότερα ήταν το Δημοτικό ελαιοτριβείο με το φουγάρο και τον πελαργό – σήμα κατατεθέν του Δήμου, το Λαογραφικό Μουσείο, η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου και οι Ιαματικές πηγές.